به گزارش پایگاه خبری دانشگاه، دکتر رکنی زاده رئیس دانشگاه اصفهان در این مراسم که در تالار پیامبر اعظم(ص) برگزار شد، با اشاره به  دانشگاه به عنوان یک سامانه پیچیده، بیان داشت: “کیفیت در یک نهاد علمی را نمی‌توان به سادگی تعریف و اندازه‌گیری کرد و نباید به سمت تعاریف کلیشه‌ای از کیفیت رفت. مهم‌ترین خطا، سنجش کیفیت صرفا با شاخص‌های کمی است.  رئیس دانشگاه اصفهان، مهم‌ترین ویژگی‌های یک سامانه پیچیده از جمله دانشگاه را چنین برشمرد: سامانه پیچیده دارای خاصیت  برآینده (Emergence) است یعنی رفتاری که از اجزای آن قابل پیش بینی نیست  اما از تعامل همین اجزا پدیدار می‌شود، به عبارتی پس از تکمیل اجزا نوعی خلق جدید برای آن رخ می‌دهد. وی افزود: “همانند هوشیاری و آگاهی  در مغز انسان که همراه تجمیع نورون‌ها  ظهور می‌یابد اما آگاهی یک امر فراتر از ماده‌ی تشکیل دهنده مغز است.  به همین ترتیب احساس تعلق خاطر، شوق علمی و نشاطی که در دانشگاه وجود دارد، یک رفتار براینده است و از تعداد افراد، ساختمان‌ها یا آزمایشگاه‌ها قابل استنتاج نیست.

 دکتر رکنی‌زاده در تشریح ویژگی‌های دیگر سیستم‌های پیچیده، به وجود ارتباطات غیرخطی  اشاره کردند که این روابط فراتر از روابط علی و معلولی مستقیم و خطی است. به این معنی که تغییرات کوچک می‌توانند گاهی به  نتایج بزرگ و گاهی به نتایج کوچک منجر شوند.

از دیگر ویژگی‌های این سامانه‌ها، وابستگی به  تاریخچه یا مسیر گذشته است. مثلا در دانشگاه  تصمیمات  و عملکرد گذشته بر وضعیت فعلی دانشگاه  تأثیر جدی دارد  و تصمیم‌های امروز آینده دانشگاه را خواهد ساخت. ویژگی‌ دیگر سامانه‌های پیچیده حلقه‌های بازخورد مثبت (تقویت‌ کننده تغییر) و منفی (تثبیت‌ کننده وضع موجود) وجود دارد. در واقع واکنش خانواده دانشگاه به برنامه‌های وزارت متبوع یا مدیریت دانشگاه نقش این حلقه‌ی بازخورد را ایفا می‌کند.

مرزهای پویا ویژگی‌ دیگر سامانه‌های پیچیده است و  اطلاعات، ماده و انرژی به طور دائمی میان  سامانه‌های پیچیده و محیط تبادل می‌شود و مرز روشنی برای جداسازی سامانه از محیط وجود ندارد. دانشگاه امروز نمی‌تواند با جامعه و صنعت مرزبندی دقیق داشته باشد.

ویژگی دیگر یک سامانه پیچیده فروکاهش ناپذیری است. در واقع شناخت أجزاء برای درک کل این سامانه‌ها کافی نیست و باید روابط این اجزا نیز مطالعه شود.

 و آخرین ویژگی سامانه پیچیده، ساختار شبکه‌ای و رها از مقیاس (scale free)  است. اجزا به صورت شبکه‌ای (نه سلسله‌مراتبی) به هم متصل‌اند. وی تاکید کرد که  آزاد از  مقیاس‌ به توزیع آماری بعضی از کمیت‌ها گفته می‌شود که در آن بیشتر اعضا، اثری کوچک و تعداد کمی از اعضای اثری بسیار بزرگ دارند. در واقع در سامانه‌ی پیچیده‌ای مانند دانشگاه، یک استاد برجسته  می‌تواند اثری  بسیار بزرگ‌تر از ۱۰۰ استاد معمولی داشته باشد. در واقع نقش لوکوموتیوی دارد که می‌تواند واگن‌های بسیاری را به دنبال خود بکشد.  هر چند افراد معمول هم در این سامانه‌ها  نقش خاص خود را ایفا می‌کنند.

 وی با انتقاد از رویکرد سال‌های اخیر که کیفیت را به کمیت تقلیل داده است، گفت: “کیفیت بی‌نام، با تعبیر دکتر یمنی از دیدگاه کریستوفر الکساندر، قابل تعریف و شاخص‌بندی نیست و  به معنای زاینده، خلاق، خودآیین بودن  دانشگاه است که فعالیت‌ها در آن هارمونی دارد و یک کل منسجم و زیبا را می‌سازد. اما  دانشگاه با هویت با نام، اقتباس‌گر، مقلد و دگرآیین است. چنین دانشگاهی نیروهای خلاق خود را آزرده می‌کند و فاقد توان گذر از چالش‌ها است . برای استاد و دانشجو شوق برانگیز نیست. وقتی برنامه‌ها متصلب می‌شوند، راه برای خلاقیت و استفاده از تفکر استادان و دانشجویان بسته می‌شود.

ما در جهانی  زندگی می‌کنیم که هر روز نوشونده است، چگونه می‌توان با برنامه‌ها و شاخص‌های ثابت در این جهان اثربخشی کافی داشت.  کیفیت بی‌نام به عنوان مهم‌ترین راهبرد دانشگاه، از دستورالعمل‌ها و آیین‌نامه‌ها زاده نمی‌شود، بلکه  بر اساس یک شور خلاقانه و آفریننده جرقه آن زده می‌‌شود و به معنی  دوباره زاده شدن دانشگاه است.

در پایان، وی سه ویژگی مهم برای مدیران، به خصوص در آموزش عالی را برشمرد: صداقت، شجاعت در تصمیم‌گیری، و ایثار. او در تقدیر از دکتر امیر رحیمی هم به عنوان معاون اداری، مالی و پشتیبانی و هم معاون برنامه‌ریزی راهبردی دانشگاه  در یک سال گذشته،  وی را دارای این سه ویژگی دانست.